[{"data":1,"prerenderedAt":139},["ShallowReactive",2],{"globals":3,"headerNavigation":7,"footerNavigation":48,"blog-przestymulowanie-przebodzcowanie-objawy-jak-radzic":90,"remaining-blogs-przestymulowanie-przebodzcowanie-objawy-jak-radzic":110},{"logo":4},{"height":5,"width":5,"id":6},1080,"213b7db7-e28b-42a7-8f7d-c210b9cceae0",{"items":8},[9,28,33,44],{"type":10,"title":11,"url":12,"target_anchor":12,"children":13,"page":12},"group","konsultacje",null,[14,20,24],{"type":15,"title":16,"url":17,"target_anchor":12,"page":18},"page","specjaliści","/specjalisci",{"slug":19},"/zespol",{"type":15,"title":21,"url":12,"target_anchor":21,"page":22},"cennik",{"slug":23},"/",{"type":15,"title":25,"url":12,"target_anchor":12,"page":26},"Regulamin Centrum Inkluzja",{"slug":27},"/regulamin-centrum",{"type":15,"title":29,"url":12,"target_anchor":12,"children":30,"page":31},"szkolenia",[],{"slug":32},"/szkolenia",{"type":15,"title":34,"url":12,"target_anchor":12,"children":35,"page":43},"artykuły",[36,40],{"type":37,"title":38,"url":39,"target_anchor":12,"page":12},"url","bartosz michalewski","/zespol/bartosz-michalewski",{"type":15,"title":34,"url":12,"target_anchor":12,"page":41},{"slug":42},"/blog",{"slug":42},{"type":15,"title":45,"url":12,"target_anchor":45,"children":46,"page":47},"kontakt",[],{"slug":23},{"items":49},[50,61,77],{"type":10,"title":51,"url":12,"target_anchor":12,"children":52,"page":12},"Informacje",[53,55,57,60],{"type":15,"title":29,"url":12,"target_anchor":12,"page":54},{"slug":32},{"type":15,"title":34,"url":12,"target_anchor":12,"page":56},{"slug":42},{"type":15,"title":58,"url":12,"target_anchor":21,"page":59},"home",{"slug":23},{"type":10,"title":45,"url":12,"target_anchor":12,"page":12},{"type":10,"title":62,"url":12,"target_anchor":12,"children":63,"page":12},"Kontakt",[64,67,69,71,73,75],{"type":65,"title":66,"url":12,"target_anchor":12,"page":12},"text","Inkluzja sp. z o. o.",{"type":65,"title":68,"url":12,"target_anchor":12,"page":12},"NIP: 6772524456",{"type":65,"title":70,"url":12,"target_anchor":12,"page":12},"KRS: 0001168366",{"type":65,"title":72,"url":12,"target_anchor":12,"page":12},"adres: ul. Emaus 5 30-201 Kraków",{"type":65,"title":74,"url":12,"target_anchor":12,"page":12},"e-mail: inicjatywainkluzja@gmail.com",{"type":65,"title":76,"url":12,"target_anchor":12,"page":12},"+48 531 040 317",{"type":10,"title":12,"url":12,"target_anchor":12,"children":78,"page":12},[79,83,86],{"type":15,"title":80,"url":12,"target_anchor":12,"page":81},"Polityka prywatności",{"slug":82},"/polityka-prywatnosci",{"type":15,"title":84,"url":23,"target_anchor":12,"page":85},"Obowiązek informacyjny RODO",{"slug":82},{"type":15,"title":87,"url":23,"target_anchor":12,"page":88},"Regulamin serwisu",{"slug":89},"/regulamin",[91],{"id":92,"status":93,"sort":94,"title":95,"slug":96,"published_at":97,"description":98,"content":99,"subtitle":12,"reading_time":100,"last_modified":101,"image":102,"mobile_image":12,"author":12,"seo":107},"98949797-b40d-4f9e-8b05-2e479961ef5d","published",1,"Jak radzić sobie z przestymulowaniem?","przestymulowanie-przebodzcowanie-objawy-jak-radzic","2026-04-14T17:50:00","Jak w 2026 nie oszaleć od nadmiaru bodźców? Czyli o tym czym jest przestymulowanie, z czego wynika i jak sobie z nim poradzić.","\u003Ch1 dir=\"ltr\">Przestymulowanie (przebodźcowanie) – czym jest i jak sobie z nim radzić?\u003C/h1>\n\u003Ch2 dir=\"ltr\">Czym jest przestymulowanie?\u003C/h2>\n\u003Cp> \u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">\u003Cstrong>Przestymulowanie\u003C/strong> (inaczej: przebodźcowanie) to stan przeciążenia układu nerwowego nadmiarem bodźców, których organizm nie jest w stanie efektywnie przetworzyć. Może dotyczyć zarówno bodźców zewnętrznych (np. hałas, światło), jak i wewnętrznych (np. emocje, myśli).\u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">W ujęciu naukowym wiąże się ono z funkcjonowaniem procesów \u003Cstrong>przetwarzania sensorycznego\u003C/strong> - czyli sposobu, w jaki mózg odbiera, organizuje i interpretuje informacje z otoczenia (Kranowitz, 2011; Bogdashina, 2016).\u003C/p>\n\u003Cp>\u003Cstrong> \u003C/strong>\u003C/p>\n\u003Ch2 dir=\"ltr\">Jak się objawia?\u003C/h2>\n\u003Cp> \u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Objawy przestymulowania mogą być różne, w zależności od osoby i sytuacji. Najczęściej obejmują:\u003C/p>\n\u003Cul>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">drażliwość, napięcie, uczucie przeciążenia,\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">trudności z koncentracją,\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">zmęczenie mimo braku wysiłku fizycznego,\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">zwiększoną wrażliwość na dźwięki, światło, dotyk,\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">wycofanie społeczne (Tovian i in., 2018).\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003C/ul>\n\u003Cp dir=\"ltr\">W sytuacjach silnego lub narastającego przeciążenia układu nerwowego mogą pojawić się także bardziej intensywne reakcje, takie jak:\u003C/p>\n\u003Cul>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>Meltdown\u003C/strong> to gwałtowna, ekspresyjna reakcja na przeciążenie. Może objawiać się krzykiem, płaczem, impulsywnymi reakcjami czy silnym pobudzeniem. Jest to reakcja stresowa organizmu, przypominająca mechanizm „walcz lub uciekaj”. Po takim epizodzie często pojawia się silne zmęczenie.\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>Shutdown\u003C/strong> to reakcja wycofania - mniej widoczna, ale równie istotna. Osoba może ograniczyć kontakt z otoczeniem, przestać mówić, mieć trudność z działaniem i sprawiać wrażenie odizolowanej. Jest to forma ochronnego „wyłączenia się” organizmu w odpowiedzi na nadmiar bodźców (Lewis i Stevens, 2023).\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003C/ul>\n\u003Cp dir=\"ltr\">\u003Cstrong>Wszystkie te zjawiska są naturalnymi reakcjami układu nerwowego na nadmiar bodźców i przekroczenie możliwości regulacyjnych organizmu.\u003C/strong>\u003C/p>\n\u003Ch2 dir=\"ltr\">Jakie są konsekwencje przebodźcowywania?\u003C/h2>\n\u003Cp> \u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Badania pokazują, że przestymulowanie znacząco wpływa na dobrostan psychiczny i zdolność regulacji emocji (Pfeiffer i in., 2018). Jedną z pierwszych oznak jest ogólne \u003Cstrong>pogorszenie codziennego funkcjonowania, przejawiające się w wielu sferach życia:\u003C/strong> w pracy i szkole, relacjach oraz organizacji dnia - nawet wcześniej opanowane umiejętności mogą być chwilowo mniej dostępne.\u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Długotrwałe przestymulowanie może prowadzić do szeregu konsekwencji psychicznych i fizjologicznych, takich jak:\u003C/p>\n\u003Cul>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>Chroniczny stres\u003C/strong> wynikający z długotrwałej aktywacji układu nerwowego i hormonalnego, co prowadzi do przeciążenia organizmu i trudności w regeneracji (Heszen i Sęk, 2020).\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>Wyczerpanie\u003C/strong>, które ma zarówno wymiar fizyczny, jak i psychiczny - brak energii, spadek motywacji oraz trudność w wykonywaniu nawet prostych czynności. Jest to efekt ciągłego przetwarzania nadmiaru bodźców (Pfeiffer i in., 2018).\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>Trudności z koncentracją\u003C/strong> wynikają z przeciążenia zasobów poznawczych - mózg, zajęty filtrowaniem nadmiaru bodźców, ma ograniczoną zdolność do skupienia uwagi i podejmowania decyzji (Bogdashina, 2016).\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>Obniżenie nastroju i zaburzenia lękowe\u003C/strong> często rozwijają się wtórnie jako konsekwencja przeciążenia, poczucia braku kontroli i życia w środowisku niedostosowanym do własnych potrzeb (Botha i Frost, 2020).\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">W przypadku osób w spektrum autyzmu długotrwałe przestymulowanie może prowadzić także do \u003Cstrong>wypalenia autystycznego (autistic burnout)\u003C/strong> - stanu głębokiego, długotrwałego wyczerpania psychicznego i fizycznego, wynikającego z przeciążenia oraz funkcjonowania w niedostosowanym środowisku (Raymaker i in., 2020).\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003C/ul>\n\u003Cp>\u003Cstrong> \u003C/strong>\u003C/p>\n\u003Ch1 dir=\"ltr\">2. Co jest przyczyną przebodźcowania?\u003C/h1>\n\u003Cp> \u003C/p>\n\u003Ch2 dir=\"ltr\">1) Współczesny świat – problem otoczenia\u003C/h2>\n\u003Cp> \u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Mózgowe mechanizmy uwagowe mają za zadanie ocenić, czy to co dzieje się wokół nas nam służy czy zagraża. Jednak współczesny świat stawia przed układem nerwowym wyzwania nieznane poprzednim pokoleniom. \u003Cstrong>Żyjemy w środowisku nasyconym bodźcami, które docierają do nas niemal bez przerwy i często przekraczają nasze naturalne możliwości ich przetwarzania.\u003C/strong> Nasza uwaga jest nieustannie angażowana, a mózg zmuszony do ciągłego filtrowania, selekcjonowania i reagowania na napływające sygnały. W efekcie coraz trudniej o momenty prawdziwego odpoczynku i regeneracji, a stan przeciążenia staje się dla wielu osób codziennością.\u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Co generuje tak duży natłok bodźców?\u003C/p>\n\u003Cul>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>Efekt postępu technologicznego\u003C/strong> - ciągłe powiadomienia, światło ekranów, dostęp do nieskończonej liczby informacji o często alarmującej treści,\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>Tempo życia i kultura pracy\u003C/strong> - presja produktywności, multitasking, niedostateczna ilość przerw, natłok obowiązków,\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>Postępująca urbanizacja\u003C/strong> - zagęszczenie przestrzeni miejskich, które obfitują w hałas, tłok, migoczące światła, mieszające się zapachy, kolory i agresywne komunikaty (np. reklamowe).\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003C/ul>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Polskie badania nad stresem cywilizacyjnym wskazują, że \u003Cstrong>nadmiar bodźców i informacji jest jednym z kluczowych czynników obniżających dobrostan psychiczny\u003C/strong> (Heszen i Sęk, 2020).\u003C/p>\n\u003Cp>\u003Cstrong> \u003C/strong>\u003C/p>\n\u003Ch2 dir=\"ltr\">2) Indywidualny profil przetwarzania sensorycznego\u003C/h2>\n\u003Cp> \u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Każdy człowiek ma własny \u003Cstrong>profil sensoryczny\u003C/strong>, czyli indywidualny sposób reagowania na bodźce. Różnimy się tym, co odbieramy jako przyjemne, neutralne lub trudne, a także tym, jak intensywnie odczuwamy różne doznania.\u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Doznania sensoryczne można podzielić ze względu na kanał, którym do nas docierają. Należą do nich \u003Ca href=\"http://m.in/\">m.in\u003C/a>.:\u003C/p>\n\u003Cul>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">wzrok (światło, kolory),\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">słuch (dźwięki, hałas),\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">dotyk,\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">propriocepcja (czucie głębokie, pozycja ciała),\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">smak i zapach.\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003C/ul>\n\u003Cp>\u003Cstrong> \u003C/strong>\u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">W obrębie przetwarzania sensorycznego możemy mówić o dwóch głównych wzorcach reagowania:\u003C/p>\n\u003Cul>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>nadwrażliwości\u003C/strong> - bodźce są odbierane jako zbyt intensywne lub przytłaczające,\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>podwrażliwości\u003C/strong> - potrzebne są silniejsze bodźce, aby zostały zauważone lub odczute.\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003C/ul>\n\u003Cp>\u003Cstrong> \u003C/strong>\u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Reagowanie na bodźce jest bardzo indywidualne. \u003Cstrong>Ludzie różnią się nie tylko tym, jakie bodźce są dla nich trudne, ale także tym, ile są w stanie przetworzyć w danym czasie.\u003C/strong> Można to rozumieć jako pewnego rodzaju „pojemność” układu nerwowego, która naturalnie u niektórych osób większa, u innych mniejsza. Co ważne, nie jest ona stała, gdyż zmienia się w zależności od zmęczenia, stresu czy aktualnej sytuacji życiowej.\u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">\u003Cstrong>Osoby neuroatypowe\u003C/strong> częściej mają nietypowe profile sensoryczne, co sprawia, że szybciej doświadczają przeciążenia (Bogdashina, 2016). Wynika to \u003Ca href=\"http://m.in/\">m.in\u003C/a>. z różnic w przetwarzaniu i filtrowaniu bodźców oraz z większego obciążenia układu nerwowego w codziennym funkcjonowaniu.\u003C/p>\n\u003Cp>\u003Cstrong> \u003C/strong>\u003C/p>\n\u003Ch1 dir=\"ltr\">3. Jak sobie radzić z przestymulowaniem?\u003C/h1>\n\u003Cp> \u003C/p>\n\u003Ch2 dir=\"ltr\">1) Przede wszystkim: staraj się zapobiegać przestymulowaniu\u003C/h2>\n\u003Cp> \u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Pierwszym krokiem w radzeniu sobie z przestymulowaniem, jest zrozumienie samego siebie - co Cię przeciąża, jak na to reagujesz, co jest pierwszym sygnałem, że doświadczasz przeciążenia? Profilaktyka jest lepszym wyborem niż radzenie sobie z kryzysem i konsekwencjami przebodźcowania.\u003C/p>\n\u003Cul>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>Identyfikowanie wczesnych sygnałów przeciążenia\u003C/strong> (np. napięcie w ciele, rozdrażnienie). To moment, w którym najłatwiej zareagować.\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>Planowanie przerw z wyprzedzeniem\u003C/strong> - zamiast czekać na skrajne zmęczenie, warto wpisywać przerwy w plan dnia (np. między większymi zadaniami w pracy).\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>Praca z przekonaniami\u003C/strong> - w radzeniu sobie z przebodźcowaniem nie chodzi o to, żeby zgadzać się na dyskomfort ponad swoje siły. Zmiana na „mam prawo odpocząć”zmniejsza presję, napięcie i jest formą efektywnej samopomocy.\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>Stopniowe ograniczanie bodźców\u003C/strong> - zamiast radykalnych zmian, można małymi krokami redukować obciążenie (np. krótsze przebywanie w hałasie, robienie zakupów o spokojniejszych porach).\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003C/ul>\n\u003Cp> \u003C/p>\n\u003Ch2 dir=\"ltr\">2) Dostosuj swoje otoczenie do własnych potrzeb (i nie odwrotnie!)\u003C/h2>\n\u003Cp> \u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Skoro problemy z przestymulowaniem wynikają w dużej mierze z niedostosowania otoczenia do osoby, to warto zacząć właśnie od zmian w tym zakresie. W praktyce oznacza to \u003Cspan style=\"text-decoration: underline;\">zmniejszenie ilości bodźców i zwiększanie poczucia kontroli nad otoczeniem\u003C/span>. Nawet niewielkie zmiany mogą znacząco odciążyć układ nerwowy.\u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Pomocne mogą być:\u003C/p>\n\u003Cul>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>słuchawki wygłuszające lub z redukcją szumów\u003C/strong> - ograniczają natłok dźwięków i hałas,\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>koce i pluszaki obciążeniowe\u003C/strong> - zapewniają głęboki nacisk na ciało, który działa uspokajająco i wspiera regulację układu nerwowego,\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>okulary przeciwsłoneczne lub/i z filtrem światła\u003C/strong> (np. światła niebieskiego) – zmniejszają intensywność bodźców wzrokowych i zmęczenie oczu,\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>zabawki sensoryczne\u003C/strong> (np. piłeczki, przedmioty do ściskania) - pomagają rozładować napięcie i regulować pobudzenie poprzez ruch,\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>ograniczenie powiadomień w telefonie\u003C/strong> - redukuje ciągłe mikroprzerywanie uwagi i przeciążenie informacyjne (np. wyłączenie nieistotnych aplikacji, tryb nie przeszkadzać, aplikacje, które maksymalnie upraszczają interfejs telefonu),\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>zminimalizowanie dostępu do serwisów newsowych\u003C/strong> - pomaga zmniejszyć stres informacyjny; zamiast relacji na żywo wyznacz czas na podsumowania najważniejszych informacji (maksymalnie raz dziennie, nie dłużej niż kilkanaście minut).\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003C/ul>\n\u003Ch3 dir=\"ltr\">Zmiany w stylu życia:\u003C/h3>\n\u003Cul>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>wybór spokojniejszych form przemieszczania się\u003C/strong> (np. rower, spacer zamiast zatłoczonego autobusu),\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>planowanie dnia z uwzględnieniem przerw na regenerację\u003C/strong> (np. 5-10 minut ciszy co kilka godzin) - bez muzyki, podcastu, rozmów i ekranów,\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>tworzenie własnej bezpiecznej przestrzeni\u003C/strong> - miejsca, gdzie można się wyciszyć (np. przygaszone światło, cisza, miękkie materiały),\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>dostosowanie miejsca pracy\u003C/strong> (np. słuchawki, zmiana oświetlenia, praca zdalna, jeśli to możliwe),\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>ograniczanie ekspozycji na najbardziej obciążające sytuacje\u003C/strong> (np. zakupy poza godzinami szczytu),\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>unikanie multitaskingu i ustalanie priorytetów w pracy\u003C/strong> (w tym przerw!),\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>wygodne ubrania\u003C/strong> z przyjemnych dla Ciebie materiałów (możesz też pozbyć się metek, jeśli potrzebujesz).\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003C/ul>\n\u003Cp>\u003Cstrong> \u003C/strong>\u003C/p>\n\u003Ch2 dir=\"ltr\">3) Pamiętaj, że potrzeby sensoryczne to nie wymysł\u003C/h2>\n\u003Cp> \u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Potrzeby sensoryczne są realne i zasługują na uwzględnienie - nie są wymysłem ani przesadą. Dlatego ważne jest, abyś wiedziałx, że\u003C/p>\n\u003Cul>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">potrzeby sensoryczne i osobiste granice są realne i ważne,\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">przestymulowanie nie jest słabością, lecz reakcją układu nerwowego,\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">nie masz obowiązku przyzwyczajać się do otoczenia, które Ci nie służy.\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003C/ul>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Pamiętaj też, że warto sięgać po \u003Cstrong>specjalistyczą pomoc - psycholodzy i psychoterapeuci pracujący w nurcie neuroafirmatywnym\u003C/strong> mogą pomóc Ci \u003Ca href=\"http://m.in/\">m.in\u003C/a>. w:\u003C/p>\n\u003Cul>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>poznaniu swojego profilu sensorycznego,\u003C/strong> wyróżniając bodźce, które najbardziej męczą, a które pomagają się regulować,\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>akceptacji własnych potrzeb \u003C/strong>bez porównywania się z innymi,\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">\u003Cstrong>ograniczaniu maskowania\u003C/strong> - czyli rezygnowaniu z udawania, że wszystko jest w porządku (np. pozwolenie sobie na wyjście z hałaśliwego miejsca, używanie słuchawek, robienie przerw).\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003C/ul>\n\u003Cp dir=\"ltr\">To podejście szczególnie \u003Cstrong>wspiera osoby neuroatypowe\u003C/strong>, ale może być pomocne dla każdego.\u003C/p>\n\u003Cp>\u003Cstrong> \u003C/strong>\u003C/p>\n\u003Ch2 dir=\"ltr\">4) Spróbuj technik relaksacyjnych i staraj się polubić nudę\u003C/h2>\n\u003Cp> \u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Regularne korzystanie z prostych technik relaksacyjnych \u003Cstrong>zwiększa zdolność do powrotu do równowagi i lepszego radzenia sobie z przestymulowaniem\u003C/strong> (Kabat-Zinn, 2009; Gross, 1998).\u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">\u003Cstrong>Regulacja oddechu\u003C/strong> - wolny, wydłużony wydech (np. 4 sekundy wdech – 6 sekund wydech) uspokaja układ nerwowy → możesz też położyć rękę na brzuchu, aby skupić uwagę na oddechu.\u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">\u003Cstrong>Uziemienie (grounding) - np. \u003C/strong>technika „5–4–3–2–1”: nazwij 5 rzeczy, które widzisz, 4 które czujesz, 3 które słyszysz itd., → pomaga wrócić do „tu i teraz” i zmniejszyć natłok bodźców.\u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">\u003Cstrong>Stymulacja proprioceptywna\u003C/strong> → daje poczucie stabilizacji i bezpieczeństwa.\u003C/p>\n\u003Cul>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">dociskanie ciała (np. owinięcie się kocem, przytulenie),\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">siedzenie w ciasnym fotelu, opieranie się o ścianę,\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">kołysanie w huśtawce/hamaku sensorycznym.\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003C/ul>\n\u003Cp dir=\"ltr\">\u003Cstrong>Ograniczenie bodźców\u003C/strong>\u003C/p>\n\u003Cul>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">wyjście do cichego miejsca (np. toaleta, klatka schodowa, samochód),\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003Cli dir=\"ltr\" aria-level=\"1\">\n\u003Cp dir=\"ltr\" role=\"presentation\">zamknięcie oczu, przygaszenie światła.\u003C/p>\n\u003C/li>\n\u003C/ul>\n\u003Cp dir=\"ltr\">\u003Cstrong>Ruch\u003C/strong> - spokojny spacer, rozciąganie, powolne ruchy ciała.\u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Najprostszą, ale za to skuteczną techniką jest zwyczajna nuda. W świecie pełnym bodźców chwile bez stymulacji działają jak reset dla układu nerwowego obniżają poziom pobudzenia i wspierają regenerację. Nuda daje przestrzeń na odpoczynek, przetwarzanie doświadczeń oraz spontaniczne, wewnętrznie motywowane działania. Zamiast sięgać po kolejne bodźce (np. telefon), warto pozwolić sobie na chwilę „nicnierobienia” - patrzenie przez okno, leżenie, bycie w ciszy (Duda-Maciejewska, 2024).\u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\"> \u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Autorka artykułu:\u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">\u003Cstrong>Emilia Podsobińska\u003C/strong>- psycholożka, copywriterka. W zakresie jej zainteresowań leży profilaktyka zdrowia psychicznego, odporność psychiczna i narracyjność.\u003C/p>\n\u003Cp>\u003Cstrong>\u003Cbr>\u003Cbr>\u003C/strong>\u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">\u003Cstrong>Bibliografia\u003C/strong>\u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Bogdashina, O. (2016). \u003Cem>Sensory perceptual issues in autism and asperger syndrome: different sensory experiences-different perceptual worlds.\u003C/em> Jessica Kingsley Publishers.\u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Botha, M., & Frost, D. M. (2020). Extending the minority stress model to understand mental health problems experienced by the autistic population. \u003Cem>Society and mental health\u003C/em>, 10(1), 20-34.\u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Duda-Maciejewska, E. (2024). \u003Cem>Kochajmy nudę! Nuda jako alternatywa dla przebodźcowanego świata współczesnej młodzieży w kontekście rozwoju zdolności. Szkoła Specjalna\u003C/em>, 85, 51-60.\u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Gross, J. J. (1998). The emerging field of emotion regulation: An integrative review. \u003Cem>Review of general psychology\u003C/em>, 2(3), 271-299.\u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Heszen, I., Sęk, H. (2020). \u003Cem>Psychologia zdrowia.\u003C/em>\u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Kabat-Zinn, J., & Hanh, T. N. (2009). \u003Cem>Full catastrophe living: Using the wisdom of your body and mind to face stress, pain, and illness.\u003C/em> Delta.\u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Kranowitz, C. S. (2016). \u003Cem>The out-of-sync child grows up: Coping with sensory processing disorder in the adolescent and young adult years\u003C/em>. Penguin.\u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Pfeiffer, B., Clark, G. F., & Arbesman, M. (2018). Effectiveness of cognitive and occupation-based interventions for children with challenges in sensory processing and integration: A systematic review. \u003Cem>The American journal of occupational therapy,\u003C/em> 72(1), 7201190020p1-7201190020p9.\u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Popiel, A., Pragłowska, E. (2008). Psychoterapia poznawczo-behawioralna.\u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Raymaker, D. M. i in. (2020). “Having all of your internal resources exhausted beyond measure and being left with no clean-up crew”: Defining autistic burnout. \u003Cem>Autism in adulthood\u003C/em>, 2(2), 132-143.\u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Lewis, L. F., & Stevens, K. (2023). The lived experience of meltdowns for autistic adults. \u003Cem>Autism\u003C/em>, 27(6), 1817-1825.\u003C/p>\n\u003Cp dir=\"ltr\">Tovian, S. i in. (2018). Stress effects on the body. \u003Cem>American Psychological Association.\u003C/em>\u003C/p>\n\u003Cp> \u003C/p>","12 minut","2026-04-14",{"id":103,"description":104,"width":105,"height":106},"b8f25657-c591-4097-86fd-466a016863c1","Czym jest przestymulowanie (przebodźcowanie)? Poznaj objawy, przyczyny i skuteczne sposoby radzenia sobie z przeciążeniem układu nerwowego. Sprawdź, kiedy warto skorzystać z pomocy psychoterapeuty.",6000,2067,{"title":108,"meta_description":104,"no_follow":109,"no_index":109,"og_image":12,"canonical_url":12},"Przestymulowanie (przebodźcowanie) - objawy, przyczyny i sposoby radzenia sobie",false,[111,122,130],{"title":112,"slug":113,"description":114,"image":115,"mobile_image":120},"Nasza procedura diagnostyczno-terapeutyczna w Inkluzji","procedura-diagnostyczno-terapeutyczna","Procedura diagnostyczno-terapeutyczna Inkluzji łączy rzetelną diagnozę z indywidualnie dobraną terapią, ze szczególnym uwzględnieniem neuroróżnorodności (ASD, ADHD).",{"id":116,"description":117,"width":118,"height":119},"41c06d01-50ca-4355-abb2-0f30121eb760","Oferujemy rzetelną diagnozę i skuteczną terapię w Krakowie. Wspieramy osoby neuroróżnorodne (ASD, ADHD) i każdego, kto szuka profesjonalnej pomocy.",1440,496,{"id":121,"description":117,"width":118,"height":119},"91f6e09d-eb3b-41a6-ba15-c90e35266614",{"title":123,"slug":124,"description":125,"image":126,"mobile_image":128},"Zaburzenia odżywiania a ADHD i ASD","zaburzenia-odzywiania-adhd-asd","Jak ADHD i autyzm (ASD) wpływają na zaburzenia odżywiania? Najnowsze ustalenia 2020–2025 pokazują silne powiązania kliniczne i wyzwania w terapii.",{"id":127,"description":125,"width":118,"height":119},"6331bef3-425f-41f7-b1c6-1036055a76c5",{"id":129,"description":125,"width":118,"height":119},"81d59a44-414a-44ad-8d81-a4285148c1db",{"title":131,"slug":132,"description":133,"image":134,"mobile_image":12},"Neuroróżnorodność – ADHD jako część spektrum","neuroroznoronosc-adhd","Dlaczego warto spojrzeć na ADHD przez pryzmat neuroróżnorodności? Jak rozpoznać objawy i kiedy szukać wsparcia? O neuroodmienności, wyzwaniach i potencjale – w życiu codziennym i zawodowym.",{"id":135,"description":136,"width":137,"height":138},"9601c0b2-145b-405f-8891-8b1de1855d39","ADHD to nie tylko zaburzenie, ale część neuroróżnorodności. Sprawdź, jak wygląda ADHD u dorosłych, na czym polega diagnoza i kiedy warto stosować leki.",1240,420,1776182244546]